Πάμπλο Γουτιέρεθ, Κομμένα κεφάλια

Η Μαρία εγκαταλείπει την πατρίδα της, διαρρηγνύει τους οικογενειακούς της δεσμούς, φεύγει για το εξωτερικό δραπετεύοντας από τη μετριότητα και την αβεβαιότητα της ζωής της στη χώρα της. Δραπετεύει από τον εαυτό της ενώ μάχεται να ανακαλύψει τον εαυτό της.
 

Ερχόμενη να ζήσει στην ευρωπαϊκή μεγαλούπολη του εξωτερικού, εγκαθίσταται σε μια περιοχή αραβικό γκέτο. Ξένη, εξόριστη, σχεδόν απροσάρμοστη και διαφορετική όσο ξένοι, εξόριστοι, σχεδόν απροσάρμοστοι και διαφορετικοί και οι άλλοι γύρω της, που πατάνε με το ένα πόδι στην παλιά πρώτη τους πατρίδα και με το άλλο πόδι, σε ασταθές τρέκλισμα στην καινούργια τους οικειοθελή εξορία.
 

Η Μαρία είναι έρμαιο των παθών της ,των πληγών της, του ερέβους της. Είναι αυτοκαταστροφική, μπροστά και μέσα σε ένα κόσμο που αλλάζει με ταχύτητα, ανάμεσα σε καταδιώξεις, εφόδους, απαγορεύσεις και ματαιώσεις. Εργάζεται ως σερβιτόρα σε μια καφετέρια, μια δουλειά που δεν θα έκανε ποτέ στη χώρα της. Μισεί το όνομά της. Είναι πελαγωμένη. Είναι ένα ψάρι που ξεβράστηκε σε λάθος ακτή από λάθος εκτίμηση πορείας. Οι στόχοι της είναι τρεμόσβηστοι, έχει μόνιμη αίσθηση συναισθηματικού και κοινωνικού αποπροσανατολισμού. Την ελκύει το σκοτάδι και οτιδήποτε της δίνει μια ώθηση για κατάδυση στα επικίνδυνα σκοτεινά νερά της πόλης και του κόσμου.
 

Στο κεφάλι της έχει ένα συνεχόμενο βουητό ενός τεράστιου σμήνους σκέψεων - εντόμων. Καθώς διανύει την απόσταση από το σπίτι προς τη δουλειά, μέσα στο λεωφορείο, παρατηρώντας την παρακμή των συνοικιών και των ανθρώπων, καταγράφει όσα σκέφτεται στο προσωπικό της ημερολόγιο: ένα τετράδιο αξίας μισής λίρας, πιστός της φίλος, προδότης της και αιτία καταστροφής της. Η Μαρία μιλάει λίγο και γράφει πολύ. Γράφει ψέματα, αλήθειες, φαντασιώσεις , επιθυμίες, αυταπάτες. Γράφει για το παρελθόν της, για τους γονείς της, για τα ανεπούλωτα τραύματά της, για τα σχέδια στρατηγικής και τακτικής των ερώτων και της ταξικής πάλης.Γράφει ασταμάτητα για να τιθασεύσει το βουητό μέσα στο κομμένο της κεφάλι, για να σκοτώσει τους δαίμονες που κατοικούν εκεί. 

 

Η Μαρία και το ημερολόγιό της είναι ένα σώμα ζωσμένο με εκρηκτικά στη μέση ενός πολύβουου έγχρωμου κόσμου.
 

Η Μαρία είναι το κορίτσι - νυφίτσα στο γκέτο των μουτζαχεντίν, σιχαίνεται και ερεθίζεται από την παρουσία των μελαμψών ανδρών της γειτονιάς της, ονειρεύεται μια μέρα να φτιάξει μια συλλογή από τα κομμένα κεφάλια όσων αγαπά να απεχθάνεται.
 

Η Μαρία είναι εκπρόσωπος μιας γενιάς απογοητευμένης, βουτηγμένης ως το λαιμό στη λάσπη, με αίσθηση κενού, σε σύγχυση επιθυμιών, ταξικής συνείδησης και ταυτότητας, αιχμάλωτης και παρασυρόμενης στα φαινόμενα του ρατσισμού, του θρησκευτικού φανατισμού, της βίας,

Ο πολύ σημαντικός και βραβευμένος συγγραφέας Πάμπλο Γκουτιέρεθ δανείζει τη φωνή του σε ένα γυναικείο τολμηρό χαρακτήρα που αποτελεί τη φωνή μιας μεγάλης μερίδας της νεολαίας της Ισπανίας που, μετά τις σπουδές τους και λόγω της οικονομικής κρίσης, εγκατέλειψαν τη χώρα τους για να γίνουν εξόριστοι μετανάστες στο εξωτερικό.

Ημερολογιακής μορφής πρωτοπρόσωπη αφήγηση, η διαταραγμένη ιστορία μιας διαταραγμένης νεαρής γυναίκας μέλους μιας διαταραγμένης γενιάς σε μια διαταραγμένη πρόσφατη ιστορική περίοδο.
 

Απαιτητικό κείμενο, σε σημεία σοκαριστικό, απόλυτα ωμό. Ένα δριμύ κοινωνικό σχόλιο χωρίς ίχνος πολιτικής ορθότητας, ευαισθησίας, φωτός και ωραιοποίησης. Ένα από τα σημαντικότερα δείγματα της σύγχρονης ισπανόφωνης πεζογραφίας, που συγκλονίζει από την πρώτη ως την τελευταία του αράδα. Ένα ιλιγγιώδες μανιφέστο για τις ζωές που συντρίβονται και τα απομεινάρια τους χωράνε σε ένα μικρό ταξιδιωτικό σακίδιο, σε ένα τετράδιο των πενήντα πενών.

Εξαίσια μετάφραση από την Ιφιγένεια Ντούμη.

 

 

Εκδόσεις Καστανιώτη

María Fernanda Ampuero, Κοκορομαχία

Η María Fernanda Ampuero είναι δημοσιογράφος και συγγραφέας από το Εκουαδόρ και εδώ έχουμε το πρώτο της πεζογραφικό έργο το οποίο προκάλεσε έντονη αίσθηση στις χώρες όπου μεταφράστηκε. Άρτι αφιχθείσα και στα ελληνικά, αυτή η συγκλονιστική συλλογή διηγημάτων, από τις εκδόσεις Σκαρίφημα, σε θαυμάσια μετάφραση της Ιφιγένειας Ντούμη. Δεκατρία διηγήματα που κόβουν την ανάσα λόγω της θεματολογίας, της ωμότητας, του ρεαλισμού και της ρηξικέλευθης γραφής τους. Δίχως ίχνος απόκρυψης, θυμίζουν δημοσιογραφικά χρονικά και μαρτυρίες καθώς περιλαμβάνουν ωμές περιγραφές και λεπτομέρειες και δίνουν βήμα και φωνή σε αθώα πλάσματα που βιώνουν την απόλυτη κόλαση μέσα στην πατριαρχική και ανδροκρατούμενη κοινωνία του Εκουαδόρ. Οι ιστορίες είναι ειπωμένες από τα χείλη παιδιών και εφήβων, κυρίως κοριτσιών, που υφίστανται σωματική και συναισθηματική κακοποίηση από γονείς και συγγενείς. Άλλες ιστορίες είναι ειπωμένες από οικιακές βοηθούς, μάρτυρες του Κακού και θύματα ρατσισμού και γελοιοποίησης ή από γυναίκες που προσπαθούν να αντέξουν την βαναυσότητα. Αφηγήσεις σε πρώτο, δεύτερο και τρίτο πρόσωπο, σοκαριστικές, μακάβριες, άσεμνες, γραμμένες επιδέξια και με τόλμη για τη βία, τη σεξουαλική κακοποίηση, τον φόβο, τη σιωπή και το τραύμα που οι ηρωίδες και οι ήρωες των διηγημάτων σέρνουν σαν βαριές αλυσίδες έως την ενήλικη κατεδαφισμένη ζωή τους.  Η Ampuero δημιουργεί σκοτεινά οικογενειακά πορτρέτα, μιλάει μέσω των χαρακτήρων της για το φύλο, τις κοινωνικές ανισότητες και το Τέρας που παραμονεύει πίσω από κλειστές πόρτες. Αμφισβητεί άφοβα τον θεσμό της οικογένειας και ρίχνει άπλετο φως στις πληγές που δεν κλείνουν ποτέ, που ανοίγουν ξανά και ξανά, σαπίζουν, μολύνουν και μεταδίδονται.
 

Σώματα που δεν έχουν μνήμη, διψούν για αγάπη και ξεχνούν το αίμα που τα ενώνει. Σώματα που επιπλέουν στο νερό, σώματα που κρύβονται μέσα σε ντουλάπες και κάτω από κρεβάτια. Στους εφιάλτες υπάρχουν κλειδωμένες πόρτες και ο ήχος μιας αρμαθιάς κλειδιών. Το Χλώριο δεν μπορεί να απολυμάνει τη  βρωμιά πράξεων και σκέψεων.
 

Κοφτερά διηγήματα υψηλής έντασης και θερμοκρασίας για τη βία, τον παραλογισμό, την εξουσία, τη φρίκη και το θαύμα που περικλείουν οι τέσσερις τοίχοι ενός σπιτιού.

 

 

Εκδόσεις Σκαρίφημα

Γουέντι Γκέρα, Η Κυριακή της επανάστασης

"Πώς να τα αφηγηθώ όλα αυτά χωρίς να λερώσω τις σελίδες μου;" αναρωτιέται η Κλέο, αφηγήτρια - ποιήτρια και συγγραφέας, alter ego της Wendy Guerra, σε αυτη τη μυθιστορηματική μαρτυρία που, παράγραφο την παράγραφο, γίνεται όλο και πιο βρώμικη καθώς βυθίζεται σε ένα βούρκο διαφθοράς, εξαπάτησης, προδοσίας και εγκατάλειψης.

Η νεαρή Κλέο, θρηνώντας ακόμα τον χαμό των γονιών της σε ένα μυστηριώδες τροχαίο, βρίσκει μικρή ανακούφιση από το πένθος γράφοντας. Στέλνει δείγμα γραφής της σε διαγωνισμό ποίησης στη Βαρκελώνη, κερδίζει το μεγάλο βραβείο και, ενώ εκτός Κούβας γίνεται ευρέως γνωστή, στην πατρίδα της θεωρείται παρίας.

Ταξιδεύει, μετακινείται αλλά πάντα επιστρέφει στο νησί της, γιατί χωρίς την Κούβα δεν υπάρχει, όπως ισχυρίζεται. Το καθεστώς του Κάστρο την θεωρεί ύποπτη, οι μυστικές υπηρεσίες και οι κυβερνητικοί πράκτορες μπαινοβγαίνουν στο σπίτι της. Οι συμπατριώτες της την αποφεύγουν.
Εκείνη επιμένει να γράφει και να μιλά μόνη, επιμένει να ζει σε μια χώρα που την αγνοεί. Δεν αποζητά παγκόσμια φήμη παρά να γίνει ορατή στον τόπο της, να ακουστεί η φωνή της χωρίς να προκαλέσει πανικό.

Απομονωμένη στην έπαυλη των γονιών της, υπό στενή παρακολούθηση, δέχεται την επίσκεψη ενός γοητευτικού ηθοποιού του Χόλιγουντ, ο οποίος της ζητά συνεργασία προκειμένου να γυριστεί μια ταινία για τη ζωή του πατέρα της.
 

Η συνεργασία ξεκινάει μαζί με μια ερωτική σχέση ανάμεσά τους.
 

Μέχρι που στην πορεία, η Κλέο θα έρθει αντιμέτωπη με μια πικρή αλήθεια: οι γονείς της δεν ήταν αυτό που πίστευε.
 

Η Κλέο βαδίζει σε ένα τεντωμένο σχοινί παράνοιας και από κάτω, αχανές κενό. Μια δίνη πολιτική και προσωπική που απειλεί να την αφανίσει.

Σε πρωτοπρόσωπη αφήγηση, η ηρωίδα εκφράζει την άρνησή της να εκπατριστεί και να σιωπήσει. Εκφράζει την απόσταση που χωρίζει την αλήθεια από το ψέμα. Εκφράζει την προσωπική της διαμαρτυρία ενάντια στη λογοκρισία σε μια χώρα που, ακόμα και σήμερα, τρέμει την ελευθερία του λόγου.

Μυθιστόρημα αυτοβιογραφικό για τον υπό εξαφάνιση εαυτό, προκλητικό και πολύπλοκο, αποπνικτικό και άκρως σαγηνευτικό.

Και η γραφή της Guerra, δονούμενη, φρενήρης και παραληρηματική, άψογα μεταφερμένη στα ελληνικά από την Ιφιγένεια Ντούμη.

Εκδόσεις Καστανιώτη

Μόνικα Οχέδα, Mandíbula

Η οικογένεια είναι κοφτερό σαγόνι, τα δόντια ξεσκίζουν σάρκες και το αίμα γίνεται ποτάμι γάλακτος. Στο λευκό του γάλακτος, χρώμα του φόβου.

Η Κλάρα είναι η νέα καθηγήτρια Γλώσσας και Λογοτεχνίας στο Δίγλωσσο Σχολείο Δέλτα High - School - for - Girls, που διευθύνεται από το τάγμα του Opus Dei.
 

Η Κλάρα πάσχει από αγχώδη διαταραχή, κρίσεις πανικού και εμμονές. Ντύνεται τη νεκρή μητέρα της, την κουβαλάει ως φωνή - φυλαχτό, πρότυπο, κατάρα. Η Κλάρα ζει στο λευκό του φόβου, καθρεφτίζεται σε μια ακτινογραφία σπονδυλικής στήλης, χτενίζει τα μαλλιά της με τα δόντια του σαγονιού της μητέρας της. Η Κλάρα έχει στον εγκέφαλο μια φωλιά από κατσαρίδες, γιατί οι αρνητικές σκέψεις που σκότωνε, πριν πεθάνουν, γεννούσαν αυγά. Η Κλάρα φοβάται τις μαθήτριές της. Και τα σαγόνια τους...

Οι μαθήτριες του Σχολείου Δέλτα, γόνοι πλούσιων οικογενειών, αντιδρώντας στο αυστηρό εκπαιδευτικό και - συχνά - οικογενειακό καθεστώς, παίζουν επικίνδυνα ψυχολογικά και σωματικά παιχνίδια εξουσίας και ελέγχου. Τα σώματά τους είναι ενεργά ηφαίστεια. Κάνουν ακροβατικά πάνω από την άβυσσο του τρόμου και των εκκρίσεων, μυούνται σε φρικιαστικές ιστορίες του διαδικτύου. Εφευρίσκουν τον Λευκό Θεό (άμεση παραπομπή στον κοσμικό τρόμο του Λάβκραφτ), η αόρατη παρουσία του κατοικεί μέσα τους, του αποδίδουν φόρο τιμής με αίμα, βία, διαστροφή, εκδίκηση, σαδομαζοχισμό και προδοσία.
 

Η μυρωδιά του φόβου κατακλύζει σχολικές αίθουσες, αισθήσεις και ανάσες. Κορίτσια που γεννήθηκαν κανίβαλοι διδάσκονται να γίνουν τέρατα. Όλα πολτός σε ένα σαγόνι: φαντάσματα, ζωές σε καταδίκη, φωτογραφίες, μνήμη. Όλα γίνονται ένας βουβός ψυχαναλυτής, ένα στόμα που αρνείται και αποδέχεται. Όλα, μια απαγωγή κι ένα σχέδιο για το τέλος του φόβου.

Μια κατασκότεινη διαδρομή στο πυκνό τροπικό δάσος των γυναικείων σχέσεων: μητέρας και κόρης, καθηγήτριας και μαθήτριας, κοριτσιών στην εφηβεία που κατακρεουργούν σπίτι, σχολείο και οικογένεια.

Συνταρακτικό μυθιστόρημα πολλαπλών αναγνώσεων και μια δαιμονισμένη γραφή της νεαρής Ojeda από το Εκουαδόρ. Κάθε λέξη και μια μικρή ασφυξία.
 

Οπωσδήποτε μια συγγραφέας κι ένα έργο Αποκάλυψη.

Η θαυμάσια μετάφραση ανήκει στην Ιφιγένεια Ντούμη.

ٍΕκδόσεις Σκαρίφημα