Αιμίλιος Σολωμού, Κράτα την ανάσα σου

 

Ο Αιμίλιος Σολωμού είναι ένας ακόμα από τους σύγχρονους συγγραφείς που εργάζεται σεμνά και αθόρυβα προσφέροντας ξεχωριστούς λογοτεχνικούς καρπούς στην εγχώρια παραγωγή. Κυπριακής καταγωγής, με σπουδές Ιστορίας και Αρχαιολογίας στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και Δημοσιογραφία σε σχολή Τριτοβάθμιας Εκπαίδευσης, με μεταπτυχιακές σπουδές στη Νεοελληνική Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Κύπρου, εργάστηκε ως δημοσιογράφος σε εφημερίδα ενώ σήμερα υπηρετεί τη Μέση Εκπαίδευση ως φιλόλογος. Έχει εκδώσει δυο βιβλία παιδικής / εφηβικής λογοτεχνίας καθώς και μυθιστορήματα ενηλίκων, και με το "Ενα τσεκούρι στα χέρια σου", εκδόσεις Άνευ, 2007, απέσπασε το Κρατικό Βραβείο Μυθιστορήματος Κύπρου για να ακολουθήσει το 2013 το Βραβείο Λογοτεχνίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το "Ημερολόγιο μιας απιστίας", από τις εκδόσεις Ψυχογιός. Και τα δυο παραπάνω μυθιστορήματα μεταφράστηκαν και κυκλοφόρησαν σε Ιταλία, Σερβία, Αλβανία, Βουλγαρία και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες. Το 2015, από τις εκδόσεις Ψυχογιός ξανά, κυκλοφόρησε το επόμενο  έργο του υπό τον τίτλο "Το μίσος είναι η μισή εκδίκηση", ένα εξαιρετικό ιστορικό μυθιστόρημα νουάρ αποχρώσεων.

Και χρειάστηκε να περάσουν οχτώ χρόνια για να προχωρήσει στο επόμενο πεζογραφικό του βήμα, εξίσου δυνατό και ατμοσφαιρικό με τα προηγούμενα, άρτια δομημένο και, σαφώς, με ωριμότερα εκφραστικά μέσα.

Τέταρτο μυθιστόρημα για ενήλικους αναγνώστες το "Κράτα την ανάσα σου", του Αιμίλιου Σολωμού, μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Καστανιώτη και, ομολογουμένως, διαβάζεται με κομμένη την ανάσα μιας και, τόσο θεματολογικά όσο και υφολογικά, πρόκειται για ένα εξαιρετικά καλογραμμένο μυθιστόρημα με παλμό, νευρώδη αφήγηση, με ανατροπές, με στοιχεία ψυχολογικού θρίλερ, με φιλοσοφικές και υπαρξιακές διαστάσεις και αφορά αρχικά την σεξουαλική παρενόχληση που δέχεται μια μαθήτρια από τον καθηγητή της (είτε η παρενόχληση υφίσταται είτε αποτελεί προϊόν σκευωρίας) με ό,τι αυτό συνεπάγεται σε προσωπικό και κοινωνικό επίπεδο. Όπως θα αποδειχθεί κατά τη διάρκεια της ανάγνωσης, δεν είναι το ζήτημα της παρενόχλησης το κύριο θέμα του βιβλίου παρά η αφορμή να ξετυλιχθεί το κουβάρι μιας συγκλονιστικής ιστορίας.

Κεντρικός ήρωας είναι ο καθηγητής Ιστορίας και συγγραφέας, Ιωάννης Καλλέργης, επιτυχημένος και φιλόδοξος, αγαπητός στον κοινωνικό του κύκλο, παντρεμένος με την Αλεξάνδρα, διευθύντρια σε τράπεζα. Οι δυό τους αποτελούν ένα αγαπημένο, αξιοσέβαστο ζευγάρι. Ο Καλλέργης είναι καταξιωμένος, έχει ένα διευρυμένο κύκλο οικονομικών και πολιτικών παραγόντων χάρη στον πλούσιο κτηματομεσίτη πεθερό του. 

Από τη μια στιγμή στην άλλη, από μια αυθόρμητη κίνησή του προς την μαθήτριά του, Άννα, (ένα καταλυτικό πρόσωπο στην πορεία του έργου και του πρωταγωνιστή) τα πάντα ανατρέπονται και ξεκινά η απότομη πτώση του. Κατηγορείται για σεξουαλική παρενόχληση. Διαπομπεύεται στον Τύπο, στην σχολική κοινότητα, στον κύκλο του και στη γειτονιά του. Ένας ένας οι ισχυροί του φίλοι τού γυρίζουν την πλάτη. Η σχέση του με την αγαπημένη του σύζυγο θυμίζει σπίτι που τα θεμέλια του τρέμουν, οι τοίχοι του ξεφλουδίζουν, τα παράθυρά του ραγίζουν και σπάνε για να μπεί στο εσωτερικό του σπιτιού παγωνιά και φόβος. Γίνονται δυο ξένοι, δυο ξένα σώματα που περιφέρονται σε μια κενής τρυφερών συναισθημάτων και εμπιστοσύνης κατοικία. Η σχέση τους διαταράσσεται και φέρνει στην επιφάνεια παλιές,  καλά κρυμμένες πληγές. Ο Καλλέργης, τσακισμένος ψυχολογικά, μην αντέχοντας τον άγριο πόλεμο που μαίνεται εναντίον του και τον ρόλο του αποδιοπομπαίου τράγου σε μια βαριά άρρωστη κοινωνία, αποφασίζει να τα εγκαταλείψει όλα, να φύγει από την κόλαση και την πολλή συνάφεια του κόσμου και να επιστρέψει στο απομακρυσμένο ορεινό χωριό του προκειμένου να γλιτώσει από τα πυρά, τις αιματηρές σιωπές, τα παγωμένα βλέμματα και τον εξευτελισμό. Κι έτσι τελειώνει το καταιγιστικό πρώτο μέρος του βιβλίου, με τον Καλλέργη να φεύγει μόνος, ηττημένος και προδωμένος, κάτω απ΄το ψιλόβροχο.

Στο δεύτερο μέρος, ο πρωταγωνιστής έχει επιστρέψει στον γενέθλιο τόπο του και εκεί, μέσα στην ερημιά του τοπίου, κλεισμένος στον εαυτό του, γαλήνιος, απρόσβλητος και ελεύθερος να αναπνεύσει -έξω από την εγκλωβισμένη ζωή του, πια στη δική του γη και μοναχική επικράτεια- επανακτά σταδιακά τα σπασμένα του κομμάτια. Ξαναγίνεται ο άνθρωπος που υπήρξε κάποτε, αυτός που προοριζόταν να γίνει και δεν έγινε.

Ξαναφτιάχνει το παλιό, ακατοίκητο εδώ και χρόνια, πατρικό του, ασχολείται με τη γη και τα αμπέλια, έρχεται σε εσωτερικό διάλογο με τη φύση γύρω του. Τον επισκέπτεται ένας παλιός του φίλος, συνάδελφος και συγγραφέας -το alter ego του συγγραφέα Σολωμού- για να του  ζητήσει συγγνώμη που τον καταδίκασε όπως όλοι οι άλλοι και του ανακοινώνει πως πρόκειται να κάνει την ιστορία του μυθιστόρημα. Αργότερα, ο Καλλέργης θα δεχτεί και την επίσκεψη της Αλεξάνδρας σε μια προσπάθεια αναθέρμανσης της παγωμένης τους σχέσης ενώ, απρόσμενα, θα συναντήσει στο χωριό την Ρίτα, έναν εφηβικό του έρωτα, η οποία ζεί πλέον μόνιμα στη Γερμανία έχοντας εγκαταλείψει εσπευσμένα τον κοινό τους τόπο στα 17 της. Το κοινό παρελθόν του Καλλέργη και της Ρίτας βγαίνει από τη λήθη του και φέρνει στο φως του παρόντος θαμμένα γεγονότα, διαλυμένες ζωές, χαμένα χρόνια, εκδίκηση, ταπεινώσεις, εκβιασμούς, χαμένες επιστολές. άδικους θανάτους και ενοχές.

Η πατρική φιγούρα ζωντανεύει και μαζί ζωντανεύουν οι στιγμές κι αυτό το κάτι που θυμίζει ευτυχία όταν το χέρι του πατέρα σφίγγει με θέρμη μια παιδική παλάμη.

Δυο κορμιά κάτω από την καρυδιά, ένας νερόλακκος, ο παιδικός φίλος, οι κραυγές, η ασφυξία, η φράση "Κράτα την ανάσα σου" που επιστρέφει και αντηχεί στο σήμερα και ξυπνάει την παλιά, λανθάνουσα οδύνη και θυμίζει ένα παρελθόν τραγικότερο του παρόντος.

Η τριτοπρόσωπη αφήγηση του βιβλίου περιγράφει με ακρίβεια τις κινήσεις και τις πιο μύχιες σκέψεις του Καλλέργη, τις μυρωδιές της φύσης, του χώματος και του θανάτου, τον χρόνο που κινείται κυκλικά αλλά και τους υπόλοιπους χαρακτήρες που συμβάλλουν στις ισορροπίες και στους γκρεμούς του Καλλέργη.

Εμβόλιμα, έρχεται και η πρωτοπρόσωπη αφήγηση από πλευράς του φίλου, συναδέλφου και συγγραφέα -του ίδιου του Σολωμού δηλαδή- που κάνει έρευνα, σκαλίζει τα τρωτά και σκοτεινά σημεία της ιστορίας για να γράψει το μυθιστόρημά του με ήρωα τον Καλλέργη κατοχυρώνοντας την αλήθεια. Ένα μυθιστόρημα που "χτίζεται" μέσα στο παρόν μυθιστόρημα που έχει ήδη σάρκα, οστά και ψυχή, αποκαλύπτει και αποκαλύπτεται μπρος στα μάτια του αναγνώστη που συμπαθεί, αντιπαθεί, ταυτίζεται, προβληματίζεται, αγωνιά και που τα βήματά του θα οδηγηθούν σε μονοπάτια που ούτε καν φανταζόταν.

 

Μυθιστόρημα μη εφήμερο, στέρεο, ευρηματικό, δυνατό σαν γροθιά στο στομάχι, αλληγορικό, χωρίς λογοτεχνικές "ευκολίες", βαθιά πολιτικό και αιχμηρό και άλλο τόσο βαθιά ανθρώπινο καθώς αφορά τις ανθρώπινες σχέσεις που μ' ένα κρότο κι έναν λυγμό διαλύονται, παίρνουν σχήμα τέρατος, γίνονται σπασμένοι δρόμοι και γκρεμοί.

Ένα έξοχο ψυχογραφικό πεζογράφημα για την απάτη της επιφάνειας ενός λαμπερού βίου, για την μοναξιά του ενός, του καθενός και των πολλών, για την ιαματική επιστροφή στις ρίζες, για το χρόνο και τη μνήμη, για την σταύρωση και την ανάσταση.

Εκδόσεις  Καστανιώτη

Μαρία Τζιαούρη-Χίλμερ, ελλιπές μέτρo

 

Η πρόσφατη συλλογή (πεζο)ποιημάτων της Μαρίας Τζιαούρη-Χίλμερ διαθέτει ένα πιάνο, παρτιτούρες, μουσικότητα, ρυθμό, ατμόσφαιρα, παύσεις και μελωδίες με εισαγωγή που ξυπνά τη μνήμη κι έτσι, μεταξύ μνήμης, βιωμάτων και χρόνου που συστέλλεται και διαστέλλεται, οι λέξεις στροβιλίζονται και υφαίνουν ιστορίες. Πρώτη επίσημη ανθολογία ποιητικού λόγου της Τζιαούρη-Χίλμερ την οποία συναντήσαμε, θαυμάσαμε και εκτιμήσαμε περίπου τρία χρόνια πριν, όταν κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Το Ροδακιό η συλλογή διηγημάτων της με τίτλο "Γραμμή ανάμεσά μας", που συμπεριλήφθηκε στη βραχεία λίστα των Κρατικών Βραβείων Κύπρου 2020.

Κάτοικος Κύπρου όπου και εργάζεται ως φιλόλογος στη δημόσια εκπαίδευση, με ποιήματα και διηγήματά της να έχουν δημοσιευτεί σε ηλεκτρονικά και έντυπα περιοδικά, η Μαρία Τζιαούρη-Χίλμερ, μια ξεχωριστή νέα φωνή των ελληνικών και κυπριακών γραμμάτων, επιστρέφει με το "Ελλιπές μέτρο" της καρδιάς της σε μια φροντισμένη και καλαίσθητη έκδοση από το Σαιξπηρικόν, του εξαίρετου Γιώργου Αλισάνογλου. Με την αισθαντική, φινετσάτη και, ταυτόχρονα, αιχμηρή της πένα δημιούργησε 36 (πεζο)ποιήματα ή ποιητικά πεζά που θυμίζουν θεατρικούς μονολόγους. Γραμμένα σε πρώτο ενικό, δεύτερο ενικό, τρίτο ενικό και πρώτο πληθυντικό πρόσωπο, τα αφαιρετικά, ελλειπτικά και υπαινικτικά πεζοποιήματα στο "Ελλιπές μέτρο" σφύζουν από ζωή αληθινή κι έχουν στα βάθη τους ανθρώπινες ιστορίες και φωνές, χωρισμούς, αποχωρισμούς, αναχωρήσεις κι επιστροφές, στεριές και θάλασσες, ουρανό και γκρεμούς, εξομολογήσεις για τη ζωή όπως ξεδιπλώνεται και μεταλλάσσεται σε όλες τις αποχρώσεις και  τους τόνους της, για το "μετά" του θανάτου - φυσικού και ψυχολογικού - και την παγερή αμηχανία της επιστροφής σ' ένα έρημο - σαν ξένο πια - σπίτι με μυρωδιές οικείες και αναμνήσεις, με την ηχώ ενός tango σε μια χορογραφία με χέρια πλεγμένα και βήματα αδέξια που βρίσκουν τελικά την πορεία και τον ρυθμό τους. Και τι θαύμα: σε αυτούς τους ποιητικούς μονολόγους / ποιητικές αφηγήσεις - των οποίων η έκταση είτε καλύπτει μια  σελίδα είτε μόνο πέντε με έξι γραμμές - φανερώνεται μια ολόκληρη ζωή με όλα τα γλυκόπικρα υλικά της.

Στην πρωτοπρόσωπη ποιητική εξιστόρηση, η αφηγήτρια, σε εξομολογητικό τόνο, βγαίνοντας μέσα από τις στάχτες της υψώνεται σαν φοίνικας και, μέσω μνήμης,  ξετυλίγει το βίωμα του έρωτα και του τέλους του, τη μοναξιά που ακολουθεί, τις μύχιες τσακισμένες σκέψεις, τη μέρα που δίνει θέση στη νύχτα και στο ξημέρωμα της καρδιάς. Και παράλληλα με το προσωπικό βίωμα συνυφαίνεται και το συλλογικό: η εποχή, το τι / ποιοι είμαστε, το τεντωμένο σχοινί της ανθρώπινης ύπαρξης, η μετανάστευση, η νοσταλγία,η απώλεια, τα κόκκινα σημάδια του τόπου και του χρόνου που χαρίζουν το αίμα τους στο κλάμα μιας καταιγίδας. 

Η Χίλμερ ικανότατη και εμβριθής μάρτυρας και παρατηρήτρια ρωγμών γράφει τα (πεζο)ποιήματά της αποφεύγοντας μελοδραματισμούς και κλισέ, δίχως να ωραιοποιεί τις καταστάσεις του υποκειμένου και των χαρακτήρων της παρά τις καταγράφει ως έχουν: πικρές και ρεαλιστικές αλλά με μια συγκινητική τρυφερότητα.

Η συλλογή ξεκινάει με μέτρημα και άρσεις και ολοκληρώνεται με την επιθυμία να πλαστεί η ζωή απ' την αρχή. Και στο ενδιάμεσο, πλήθος στιγμών και σκηνών σε υποδειγματικό ημίφως. Με τον άηχο θρήνο του τέλους μιας σχέσης, με μινιατούρες θύμησης, με σκόρπιες ανείπωτες λέξεις να συγκεντρώνονται και να συγκολλώνται με σελοτέιπ, με ένα γράμμα που βγαίνει απ' τον κλειστό του φάκελο και ξεχειλίζει από αγάπη και υπερηφάνεια και φέρνει πολύποθητα δάκρυα, με μια φωνή αλησμόνητη - κάτω απ΄το χώμα - να νοιάζεται και ν' αγαπά, με υπομονή και καρτερικότητα, με τ' απολεσθέντα κρυμμένα πίσω από βλέφαρα - κάτω απ' το χιόνι, με μια προτροπή για σιωπή προσωρινή ή μόνιμη, με υφέσεις, με μια ορχήστρα να παίζει στ' ακροδάχτυλα ενός μαέστρου, με ένα ζευγάρι χέρια σαν μάτια πάνω στα πλήκτρα, με δέκα δάχτυλα σε σπουδή σε ρε δίεση ελάσσονα, με τον χρόνο να περιστρέφεται στις φιγούρες ενός βαλς.

Ένα παλιό αμάξι κι η ιστορία του, η πνοή του, η σκόνη του.

Η επιστροφή στο πατρικό, τριάντα χρόνια μετά, η κληρονομιά, ο ήχος κι η μυρωδιά η γνώριμη που αφήνει ξέφραγο το ποτάμι στα μάτια. Το αγόρι με τα σπίρτα, το παιχνίδι - φωτιά και η φωτιά - επανάσταση κόντρα στη χρόνια συγκατάβαση. Η βροχή που ξεπλένει τον φόβο. Η ρίψη σταυρών στον βυθό και τα πτώματα στην επιφάνεια της θάλασσας, πατρίδα και Θεός σε αναζήτηση. 

Ένα φορτίο στην πλάτη - προστασία από την απόλυτη συντριβή. Ο φόβος που έχτισε σπίτι στους μαστούς. Η παλλόμενη αναρχία της καρδιάς, η αγιοσύνη των φίλων, οι σκορπισμένοι κόκκοι ζάχαρης στα πικρά χείλη της ζωής.

Η μνήμη - Τα πρόσωπα - Η άμμος και η θάλασσα - Οι νύχτες χωρίς φεγγάρι που αγκαλιάζουν τις παύσεις - Το εγκώμιο της μάνας.   Οι  α μ φ ι β ο λ ί ε ς  και  τα  α ν  της ζήσης μας.

Με  ακρίβεια και βάθος και  με απόλυτη ισορροπία φωτός και σκοταδιού, η Μαρία Τζιαούρη-Χίλμερ κεντάει ψιλοβελονιά του ανθρώπου τις κλωστές. Απλώνει τα χέρια της προς τον ουρανό και φέρνει τ' άστρα, τα σύννεφα και τον ήλιο πιο χαμηλά, τα μετατρέπει σε ψιθύρους και σε νότες, σε ψιχάλες που φέρνουν λυτρωμό στα πάθη μας και καθαρότητα στα ασπρόμαυρα στιγμιότυπά μας.

 

 

Εκδόσεις  ΣΑΙΞΠΗΡΙΚόΝ

Μαρία Τζιαούρη-Χίλμερ, Γραμμή ανάμεσά μας

Στα 21 διηγήματα αυτής της εξαιρετικής συλλογής της Μαρίας Τζιαούρη - Χίλμερ, από τις εκδόσεις ΤΟ ΡΟΔΑΚΙΟ, συναντά κανείς όλα εκείνα που ενώνουν και όλα αυτά που χωρίζουν τον άνθρωπο απ΄τον άνθρωπο.

Το συλλογικό και το ατομικό ανεπούλωτο τραύμα, η καταρράκωση, η τάση εκδίκησης, η αγάπη που υψώνει και υψώνεται, η μετανάστευση, ο ξεριζωμός απ΄τα οικεία χώματα και η μεταφορά στα παγωμένα ξένα, η συναισθηματική και η φυσική απώλεια, ο έρωτας που σβήνει και η θύμησή του που αποτελεί ενα αναμνηστικό έπαθλο ξεχασμένο στο σαλόνι, η αιώνια προσμονή, είναι τα θέματα τα οποία η Κύπρια συγγραφέας και φιλόλογος Χίλμερ ανατέμνει και τόσο επιτυχημένα παρουσιάζει χωρίς τάση εντυπωσιασμού και καλλωπισμού. Αντιθέτως, με ειλικρίνεια, με ζηλευτό συμπυκνωμένο, υπαινικτικό και μεστό λόγο, με λεπτή εσωτερική αφήγηση, μέτρο και χρήση της κυπριακής διαλέκτου, δημιούργησε ιστορίες που βρίθουν ρεαλισμού, εικόνων, ήχων και αρωμάτων. 

Πεζά μικρής έκτασης σε πρωτοπρόσωπη και τριτοπρόσωπη αφήγηση, με ιστορικά και ανθρώπινα καθημερινά γεγονότα που χρονικά καλύπτουν την περίοδο από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974 εως σήμερα, με τους ήρωες να μη μπορούν να αποτινάξουν απο μέσα τους κι από πάνω τους τη μαχαιριά της ιστορίας του τόπου τους και να μένουν εκεί περιμένοντας μια επιστροφή ή να έχουν φύγει, τσακισμένοι, σε αναζήτηση ζωής μακριά απ΄την πληγή. Κύπρος, Αθήνα, Γερμανία, Παρίσι, Λονδίνο, Ισπανία είναι οι τόποι όπου διαδραματίζονται οι άρτιες ιστορίες της Χίλμερ.

Οι χαρακτήρες στέκονται πίσω απο διαχωριστικές γραμμές, είναι απελπισμένοι ελπίζοντας, έρχονται αντιμέτωποι με τους κραδασμούς των οικογενειακών δεσμών. Ο κόσμος τους έχει συντριβεί και κάνουν προσπάθεια να χτίσουν ένα καινούργιο κόσμο απ΄την αρχή, που συχνά μένει ανολοκλήρωτο κτίσμα.

Με γλώσσα απλή και ανεπιτήδευτη και με μεγάλες δόσεις ψυχής, αίματος και βιώματος, η πρωτοεμφανιζόμενη στην πεζογραφία Μαρία Τζιαούρη - Χίλμερ διαθέτει πένα που σκαλίζει τρυφερά και αιχμηρά το συναίσθημα και χτυπάει κατευθείαν στην καρδιά, γιατί το αίμα είναι ακόμα νωπό, γιατί ο ανθρώπινος πόνος είναι οξύς και επαναλαμβανόμενος όπως η Ιστορία. Οι ήρωες των διηγημάτων περπατούν σε τεντωμένο σχοινί χωρίς δίχτυ προστασίας, γίνονται για λίγο οι άλλοι για να επιστρέψουν μετά στον εαυτό τους, πιάνονται από μια αχτίδα ή μια χιονονιφάδα τρυφερών στιγμών, φεύγουν χωρίς να μπορούν να φύγουν απ΄ τη φυλακή τους, ξεριζώνουν την ψυχή και τα μάτια τους και ξεριζώνονται για μια νεα αρχή που απ΄την αρχή έχει το σχήμα του τέλους. Συνομιλούν με τη μνήμη, τη φροντίζουν κι έπειτα τη φυγαδεύουν μαζί με κάτι απομεινάρια ονείρων που τα πληρώσανε ακριβά. Ζητούν αποδοχή κι απάγκιο, πολεμούν με τον εσωτερικό τους εχθρό, με τις τύψεις, τη φθορά του χρόνου και την ταυτότητά τους. Ξεπερνούν τα όριά τους, βουλιάζουν στα συλλογικά και προσωπικά τους πένθη / πάθη, περνούν έξω από την αυλή με το ξερό - ποτισμένο απο αίμα - γιασεμί, πάνω σε μια ταφόπλακα ξετυλιγουν στιγμές και γιρλάντες, πάνω σε μια γέφυρα βλέπουν τη ζωη τους να παρασύρεται στα ορμητικά νερά του ποταμού. Βροχή πίσω από την πράσινη γραμμή, πυκνή ομίχλη πίσω από την κόκκινη, αυτή η γραμμή - η κάθε γραμμή - ανάμεσά τους που ενώνει τη μια άκρη με την άλλη, διχάζει, γίνεται γιατρικό και δηλητήριο, εμπνέει και ακυρώνει βήματα.

Η ζωή είναι ένα άγνωστο σώμα προέκταση του πιο δικού. Η ζωή είναι ένα τραγούδι του Άκη Πάνου "όλη, ένα τσιγάρο". Ο έρωτας κρατάει όσο ένας ζεστός καφές, η αγάπη η αμάραντη δίνει παλμό στις κουρασμένες καρδιές. Ο διαφορετικός Βασίλης ντυμένος χριστουγεννιάτικη γιορτή, κάτω απ΄το χώμα. Ο έφηβος που ντύνεται τη μάνα του για να μπεί στα άδυτα της ψυχής της. Παράλληλοι κόσμοι, Αθήνα - Βερολίνο, με κοινά αδιέξοδα. Η πόρτα που κλείνει ένα κύκλο βίας και καρτερίας. Οι άνθρωποι σαν μικρά νησιά της άγονης γραμμής Νοέμβρη μήνα. Η θάλασσα που μπαίνει μέσα στο ονειρεμένο σπίτι των βράχων.

Ολοκληρωμένοι χαρακτήρες σε σφιχτοδεμένα άρτια διηγήματα της μιας ανάσας ή της πιο αργής βαθιάς εισπνοής, ανθρωποκεντρικά, υπαινικτικά, λουσμένα στο ημίφως της συννεφιάς του βίου. Σε μια πιστή αναπαράσταση του κόσμου, με μια γραμμή ανάμεσα.

 

 

 

Εκδόσεις  ΤΟ  ΡΟΔΑΚΙΟ

Νάσια Διονυσίου, Τι είναι ένας κάμπος

Μια πολυεπίπεδη νουβέλα που αξίζει προσοχής και ανάγνωσης, κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Πόλις το περασμένο φθινόπωρο και σύντομα ξεχώρισε για την θεματολογία της, την θαυμάσια οικονομία λόγου και την αρτιότητα της γραφής της Νάσιας Διονυσίου.
 

Κεντρικό θέμα, ένα σχεδόν άγνωστο κομμάτι Ιστορίας έως σήμερα στο ευρύ κοινό: τα βρετανικά στρατόπεδα κράτησης Εβραίων προσφύγων στην Αμμόχωστο - επιζώντων από τα γερμανικά στρατόπεδα συγκέντρωσης - , λίγο μετά τη λήξη του Β' Παγκοσμίου πολέμου και πριν την ίδρυση του κράτους του Ισραήλ. Εν έτει 1947, ένας Κύπριος δημοσιογράφος περιηγείται στα camps, στους Κάμπους όπως ονομάστηκαν, παρατηρεί τα ανθρώπινα ερείπια και τον αγώνα τους να αποκτήσουν ξανά σώμα και σθένος, ακούει τις μαρτυρίες τους, ανασυνθέτει τους βίους τους στο πριν, στο τώρα και στο μετά. Οι αφηγήσεις των προσφύγων, η ελπίδα τους που σιγοκαίει σαν άσβεστη μικρή φλόγα, οι συνθήκες διαβίωσής τους, το ξερίζωμά τους, ο γκρεμός της ψυχής τους, η πάλη τους για αναρρίχηση στο φως, τα αμέτρητα "γιατί" και τα "πως" για το Κακό που συντάραξε τη ζωή τους και ολόκληρη την ανθρωπότητα, το γεγονός ότι ο "κάποιος" έγινε "κανένας", ένα νούμερο χαραγμένο στο χέρι. Άνθρωποι διαλυμένοι με τα κομμάτια τους σε διαδικασία συναρμολόγησης, με το βλέμμα έξω απ' το οτιδήποτε. Όλα αυτά συγκλονίζουν τον δημοσιογράφο, μπαίνουν στα όνειρά του. Κι ανάμεσά τους, ένας περιπλανώμενος με παλτό, μια ανδρική φιγούρα που μονολογεί και οι φλογισμένες λέξεις του σχηματίζουν τη "Φούγκα του θανάτου", απέναντι σε μια θάλασσα ανεξάντλητη.
 

Τρεις παράλληλες ιστορίες μπαίνουν σαν ιντερλούδια ανάμεσα στις ημερολογιακές καταγραφές: Μια ηλικιωμένη αγρότισσα κρύβει στο σπίτι της έναν αιχμάλωτο. Μια Εβραία της Θεσσαλονίκης, μέσω ενός παλιού σεφαραδίτικου τραγουδιού, μνημονεύει τους νεκρούς της και αντικρίζει το Θεό, στη θάλασσα. Ένας οδηγός τάνκερ, Μεγάλη Παρασκευή, βγάζει με το όχημά του μια βόλτα στον Παράδεισο μερικά παιδιά των Κάμπων.  Σώματα που γυρεύουν ρίζα, αγκαλιά και μια χούφτα χώμα να δέσουν τα θεμέλια της νέας γης κι αρχής. Κι ο άντρας με το παλτό σκάβει με τα δάχτυλά του το χώμα του κάμπου μέχρι να "πρασινίσει ο κόσμος" γιατί "είναι καιρός"! Ο κάμπος, πλάσματα μαζί που υπερασπίζονται τ' ανυπεράσπιστα. Ο κάμπος, ελπίδα, πίστη και όνειρα κόντρα στη φρίκη της μνήμης.
 

Μια εξαιρετικά δυνατή νουβέλα τεκμηρίωσης, βαθιά οικουμενική και συγκλονιστικά ανθρώπινη από μια συγγραφέα που ήδη εδραιώθηκε επιτυχώς στα ελληνικά γράμματα.

 

 

Εκδόσεις ΠΟΛΙΣ